Hướng tới mục tiêu 100% NLĐ tham gia BHXH

Ngày đăng: 01/12/2019
Bài 1: Nhiều tình huống trốn đóng BHXH

Bài 1

Nhiều tình huống trốn đóng BHXH

Luật BHXH đã quy định rõ trách nhiệm của các đơn vị liên quan trong việc vận động phát triển đối tượng tham gia BHXH, đặc biệt là tham gia BHXH bắt buộc. Tuy nhiên, giữa quy định của Luật và thực tiễn triển khai lại là một hành trình đầy gian nan, vất vả.

“1.001” tình huống

Theo số liệu kiểm tra trên địa bàn TP.Bắc Giang cho thấy, trong số 1.887 DN, có tới 93 DN có đối tượng thuộc diện bắt buộc tham gia BHXH nhưng chưa tham gia. Trong số 325 DN được rà soát thì có tới 46 DN mới thành lập nhưng chưa hoạt động, 69 DN không tìm thấy hoặc chuyển đi nơi khác và 33 DN ngừng hoạt động. Số lượng DN nhiều nhưng chủ yếu là DN nhỏ, siêu nhỏ, công ty gia đình…

Nhiều NLĐ trong các DN vẫn chưa được tham gia BHXH, BHYT (Ảnh minh họa)

Theo ông Nguyễn Thế Dũng- Phó Giám đốc Sở LĐ-TB&XH tỉnh Bắc Giang, phương pháp điều tra, rà soát được triển khai hiện nay chưa đảm bảo khoa học, chính xác. Cụ thể, khi điều tra các DN trong năm 2019, có 2 phường được đoàn đến kiểm tra chỉ rà soát, phân loại số DN được cung cấp danh sách trong năm 2019 mà bỏ sót số DN đã điều tra trong năm 2018 (bao gồm số đang hoạt động, không hoạt động, đã tham gia, chưa tham gia BHXH). Điều này không đúng với hướng dẫn, có thể dẫn tới sai lệch về kết quả. Thực tế kiểm tra cho thấy, có những DN không tồn tại trên địa chỉ đã đăng ký kinh doanh; hoặc một nhà mà gắn biển hiệu của 3 DN.

Báo cáo của Ban Chỉ đạo phát triển BHXH, BHYT tỉnh Vĩnh Long cũng cho thấy, năm 2019, chỉ tiêu phát triển BHXH bắt buộc chỉ đạt 23% kế hoạch (số tham gia BHXH bắt buộc đạt 22,4% và số tham gia BHXH tự nguyện đạt 0,6%). Dù số NLĐ trong các DN ngoài quốc doanh tham gia BHXH tăng 12,6% so với cùng kỳ năm 2018, song vẫn còn tình trạng DN khi đăng ký hoạt động thường kê khai theo quy mô dự kiến nhưng thực tế kiểm tra có rất ít so với số lao động đã đăng ký. Đáng chú ý, trên địa bàn chủ yếu DN vừa, nhỏ và siêu nhỏ (dưới 10 lao động); quy mô về vốn ít, lao động chủ yếu là người trong gia đình nên không ký HĐLĐ và không tham gia BHXH, dẫn đến việc khó khai thác số DN tham gia BHXH một cách triệt để.

Đánh giá của Ban Chỉ đạo phát triển BHXH, BHYT tỉnh Quảng Bình cũng cho thấy, đối tượng tham gia BHXH bắt buộc giảm 1.018 người do các đơn vị, DN sắp xếp, tinh giản biên chế. Bên cạnh đó, tỉnh còn gần 1.000 DN chưa tham gia BHXH; một số chủ DN chưa tự giác chấp hành Luật BHXH. Trong khi đó, theo số liệu của Sở KH-ĐT tỉnh Hà Tĩnh, đến cuối tháng 9/2019, toàn tỉnh có hơn 7.300 DN hoạt động, nhưng số liệu từ BHXH tỉnh cho thấy, toàn tỉnh chỉ có chưa đầy 3.000 DN tham gia BHXH.

Tỉnh Thái Nguyên hiện đã có 227.000 người tham gia BHXH bắt buộc, chiếm khoảng 30% lực lượng lao động. Dù các cấp, các ngành của tỉnh rất tích cực vào cuộc nhưng trong 9 tháng đầu năm, số lao động của Công ty SamSung vẫn giảm tới 14.800 người (trung bình mỗi tháng giảm khoảng 2.000 người), làm ảnh hưởng đến mục tiêu chung của tỉnh. Vì vậy, thời gian qua, BHXH và Bưu điện tỉnh đang phải tích cực nắm tình hình hoạt động tại các đơn vị: đồng thời BHXH các huyện cũng chủ động thành lập Tổ rà soát đơn vị, DN với thành phần gồm đại diện ngành LĐ-TB&XH, Thuế, Bưu điện để tuyên truyền, vận động các DN tham gia BHXH, BHYT cho NLĐ ngay sau khi ký HĐLĐ.

Nỗ lực tuyên truyền, vận động

Chia sẻ về công tác phát triển đối tượng tham gia BHXH bắt buộc trên địa bàn, ông Nguyễn Viết Dũng- Giám đốc BHXH tỉnh Thừa Thiên- Huế cho biết: “Đây là thời điểm “nước rút”, việc phát triển số người tham gia BHXH bắt buộc là vấn đề đáng lo ngại”. Theo ông Dũng, hiện BHXH tỉnh đang phấn đấu để hoàn thành kế hoạch, bởi dịp cuối năm các DN ngành dệt may, da giày cần tuyển số lượng lao động khá lớn để hoàn thiện các đơn hàng trong năm 2019. Đây là thời điểm rất cần sự nỗ lực của toàn thể CCVC trong đơn vị nhằm tăng số thu và số người tham gia BHXH, BHYT.

Còn theo ông Trịnh Trung Kiên- Giám đốc BHXH tỉnh Cà Mau, Cà Mau là một trong những địa phương gặp nhiều khó khăn trong phát triển đối tượng tham gia BHXH bắt buộc. So với cuối năm 2018 đã giảm số đối tượng tham gia BHXH bắt buộc khoảng 2.466 người, trong khi kế hoạch giao cho BHXH tỉnh khoảng 67.000 lao động. “Số đối tượng tham gia BHXH bắt buộc tăng 13.113 người, nhưng số giảm lại lên tới 15.664 người, trong đó Công ty Chế biến Thuỷ sản Quốc Việt- DN lớn thứ 2 tỉnh giảm nhiều lao động nhất”- ông Kiên thông tin.

Cũng theo ông Kiên, để khai thác đối tượng tham gia bắt buộc, BHXH tỉnh đã thành lập 8 tổ công tác tiến hành rà soát dữ liệu do cơ quan Thuế cung cấp để tiếp cận vận động. Tuy nhiên, các DN trong lĩnh vực chế biến thuỷ sản đang thu hẹp sản xuất, giảm lao động; các DN còn lại có quy mô nhỏ và siêu nhỏ nên việc đạt chỉ tiêu sẽ rất khó khăn.

Tại Bắc Ninh, công tác phát triển đối tượng tham gia BHXH bắt buộc cũng đang gặp những khó khăn do một số DN FDI cắt giảm nhiều lao động. Đơn cử, Công ty Samsung Electronics Việt Nam và Công ty Samsung Display Việt Nam trước đây có 80.000 lao động tham gia BHXH bắt buộc thì nay đã giảm tới 20.000 lao động. Tính chung toàn tỉnh, tổng số lao động tham gia BHXH bắt buộc đã giảm hơn 30.000 người, trong khi chỉ tiêu phát triển BHXH bắt buộc năm 2019 được BHXH Việt Nam giao là 27.639 lao động. Đây là thách thức rất lớn đối với BHXH tỉnh trong thời điểm này.

“Tỉnh Bắc Ninh có 47,7% lực lượng lao động tham gia BHXH bắt buộc, cố gắng đạt được mục tiêu gần nhất là đến năm 2021 có 50% lực lượng lao động tham gia BHXH bắt buộc. Để hoàn thành chỉ tiêu được giao trong năm 2019, Bắc Ninh phải phát triển thêm 20.000 người tham gia BHXH bắt buộc- một nhiệm vụ tương đối khó khăn trong tình hình hiện nay. Do vậy, BHXH tỉnh thường xuyên phối hợp rà soát, cập nhật dữ liệu để phát triển BHXH bắt buộc tại các DN vừa và nhỏ, các cơ sở kinh doanh cá thể”- ông Nguyễn Văn Tình- Phó Giám đốc BHXH tỉnh Bắc Ninh chỉ rõ.

Tin liên quan

Lượt truy cập: 589,174 Hôm qua: 993 - Hôm nay: 1,985 Tuần trước: 8,977 - Tuần này: 8,956 Tháng trước: 66,252 - Tháng này: 27,356 Đang trực tuyến: 32